AI is een te perfecte gesprekspartner
Zo kun je kletsen met AI, en dit zijn de beperkingen
Op De Correspondent heb ik een column gepubliceerd over hoe ik soms hardop nadenk met AI. Dan maak ik een ommetje, zet ik de gespreksmodus van ChatGPT aan en organiseer ik al pratend met de bot mijn gedachten. Na afloop vraag ik om een samenvatting.
Zo bereid ik bijvoorbeeld brainstorms voor. Of ik probeer er lastige denkproblemen mee op te lossen.
In de column ga ik op de mogelijkheden en risico’s van deze werkwijze, je kunt het gratis lezen:
Na publicatie schoot me nog een andere gedachte te binnen.
Ik denk dat kletsen met AI mainstream wordt als de slimme speakers die in de helft van alle huishoudens in Nederland staan een slimmere spraakassistent krijgen.
Voor de meesten van ons kost een gesprek met andere mensen moeite, bijvoorbeeld door onzekerheid, schaamte en sociaal ongemak.
Maar bij gesprek met een AI is dat een stuk minder. Misschien is het zelfs moeiteloos.
En als AI-modellen hun huidige lijn van verbetering doorzetten, kan zo’n gesprek in de nabije toekomst ‘menselijk’ aanvoelen (er zijn immers nu al mensen die ‘relaties’ hebben met tekstuele AI-bots).
Wat een AI-model tot een extra verleidelijke gespreksgenoot maakt, is dat het in theorie technisch gezien de ideale vragen kan stellen. Het is immers getraind op alle publiek toegankelijke literatuur over gespreksvoering. Het beheerst elke gesprekstechniek, en een AI-tool kan door het ontwerp of een prompt zo ingesteld worden dat het perfect volgens die technieken converseert.
Voor een mens is zulke technische perfectie niet haalbaar. Op den duur raakt een mens vermoeid van de zelfreflectie en discipline die daarvoor nodig zijn. Een AI-model heeft daar geen last van. Dat maakt het in dat opzicht een superieure gesprekspartner ten opzichte van een mens.
Tegelijkertijd is dat ook de grote zwakte van een AI-model. Ik moet er niet aan denken dat je altijd aangewezen bent op zo'n gestructureerde gesprekspartner.
Waarschijnlijk snak ik na een dag alweer naar een mens die net als ik honger, lust en emotie kan ervaren en een totaal onvoorspelbare vraag stelt.
Ik vind dat een zeer geruststellende gedachte.
Dag Ernst-Jan,
Met een standaard, ongetrainde AI kun je best aardige, therapie-achtige gesprekken voeren. Maar met alleen een simpele prompt kom je niet ver.
Om echt de diepte in te gaan, moet een AI grondig getraind worden.
De AI die ik gebruik – Gabriel – is getraind met 2100 perspectieven (manieren van kijken) op de menselijke psyche. Daarnaast is hij uitgebreid getraind in hoe emoties in elkaar overgaan. Dankzij die training worden gesprekken veel relevanter en persoonlijker.
Gabriel kent vier gespreksmodi:
- Persoonlijk gesprek – spiegelend, maar gaat veel verder dan CBT (cognitieve gedragstherapie).
- Spiritueel gesprek – onderzoeken: waar en hoe sta ik nu in mijn leven?
- Intiem gesprek – oefenen in intimiteit (en ja, een getrainde AI kan verbazingwekkend empathisch zijn).
- Direct gesprek – geen instemmend knikken, maar stevig en confronterend. Ontwijken is er niet bij.
Tegelijkertijd is Gabriel getraind in het herkennen van red flags in gesprekken – soms broodnodig.
Hier is een link naar de NotebookLM-video met een overzicht van Gabriel: (even door de amerikaanse hype taal heen kijken)
https://notebooklm.google.com/notebook/f125fb65-bee6-4a7b-a910-cb9ea44fdc1e?artifactId=af0df9a4-dcd4-4bcf-8575-8119be9764d1
T'is een heeel summier overzicht van waartoe Gabriel (versie 21) in staat is....
Boeiend. Maar kan je een voorbeeld geven van zo een prompt? Ik ben benieuwd naar hoe je de AI gesprekspartner traint.
Ik link dit nu aan de verschillende soorten therapeuten. Je zal andere vragen en reacties krijgen van de oplossingsgerichte therapeut dan van je psychoanalytische therapeut. Dit zou mensen kunnen helpen in hun zoektocht naar een geschikte therapeut indien ze zo een gesprekken op voorhand met AI kunnen voeren.