Laat technologie jou dienen, niet andersom
Sociale media zijn niet het probleem. Hoe je ze gebruikt wel.
Sociale media zijn vergif, we moeten er massaal vanaf, hoe eerder hoe beter. Dat is het verhaal dat je overal hoort.
En ja, er is genoeg mis met hoe die platforms werken. Daar heb ik het in deze nieuwsbrief ook vaak over.
Maar ik geloof niet dat je ze per se helemaal uit je leven hoeft te schrappen.
Die apps brengen me ook geweldige dingen. Van het hardop lachen om m’n favoriete Instagram-comedians tot het volgen van musea van over de hele wereld die kunstwerken delen. Ik zou dat niet willen missen.
Het hoeft bij sociale media – als het om volwassenen gaat! – niet om alles of niets te gaan. Maar het is denk ik wel belangrijk dat je de technologie intentioneel gebruikt.
Dat de technologie jouw doelen dient, in plaats van andersom.
Om dat voor elkaar te krijgen heb ik veel gehad aan een oefening uit Cal Newports boek Digitaal minimalisme.
Newports probleemanalyse in één zin:
Mensen sloten zich aan bij Facebook om contact te houden met vrienden vanuit het hele land, maar zijn nu niet meer in staat een ononderbroken gesprek te voeren met de vriend die tegenover hen aan tafel zit.
Wat te doen? Probeer deze oefening
Newport stelt één scherpe vraag over elke app die je gebruikt:
“Ondersteunt deze technologie iets wat ik diep vanbinnen waardevol vind?”
Niet: biedt het enige waarde? Maar: dient het iets dat ik écht belangrijk vind? Pas als het antwoord ja is, verdient die app een plek in je leven.
En dan komt de vervolgvraag: wat is de beste manier om die waarde te realiseren?
Newport geeft zelf dit voorbeeld: je scrolt door Instagram om de babyfoto’s van je nichtje te zien. Dat vind je belangrijk, want familie. Maar is Instagram de beste manier om die band te onderhouden? Waarschijnlijk niet. Eén keer per maand bellen zou die relatie veel meer verdiepen dan honderd foto’s voorbij scrollen.
Een voorbeeld: zo wist ik Instagram naar mijn hand te zetten
Een voorbeeld uit mijn eigen leven: ik wil bereikbaar zijn via Instagram DM’s. Ik heb al zoveel interessante mensen leren kennen via privéreacties op m’n stories of berichten. Het is een uitstekende serendipiteitsmachine.
Maar elke keer als ik Instagram opende om te checken of er een nieuw bericht was, of om iemand iets terug te sturen, stapte ik de extreem verslavende fuik in. Even snel een DM checken werd twintig minuten Reels kijken.
Helemaal niet kijken, loste het probleem niet op. Daardoor mistte ik bijvoorbeeld een interessante tijdsgebonden uitnodiging. Gevolg: algehele FOMO-malaise.
Toen ik met Newports advies in mijn achterhoofd naar mogelijke oplossingen ging kijken, kwam ik Beeper tegen. Dat is een app waar al je DM’s en berichten van verschillende apps binnenkomen op één plek. Of iemand me nu schrijft via Instagram, LinkedIn, Signal, Telegram of WhatsApp, ik zie het in Beeper.
Ik kan nu in Beeper reageren op een Instagram-DM zonder Instagram te openen. Ik blijf bereikbaar, maar buiten de fuik.
Dat is precies wat Newport bedoelt met optimaliseren. Je hoeft een platform niet helemaal te verwijderen, je haalt eruit wat je dient en laat de rest voor wat het is.
Dat vergt moeite, maar je krijgt er meer kostbare tijd en minder brainrot voor terug.
Vraag voor deze week: hoe kan technologie jou dienen, in plaats van andersom?
Hoi Ernst-Jan, ik werd getriggerd door deze zin van jou: "Niet: biedt het enige waarde? Maar: dient het iets dat ik écht belangrijk vind? Pas als het antwoord ja is, verdient die app een plek in je leven. " .... ik denk dat je hier jezelf (en anderen) tekort doet als je zo gaat leven. Wij als mens (en AI/LLM) zijn normaal gesproken in een "constante flow" van kennis opdoen ... als je van jezelf verplicht wordt te kiezen, blijf je in het NU steken .... ipv te ondergaan en zeggen ... "nah, ik denk het niet, maar wie weet in de toekomst" ... Dan heb je veel meer kans om "te groeien" volgens mij. Echter wat ik onder water denk te "zien" wat jij eigenlijk ECHT bedoelt is: ... dat je inderdaad heel kritisch moet blijven ... maar en dit is hem (ja ik denk nu al bijna als een LLM, goed gezien :-): ... maak jezelf niet blind svp ... geen wetenschap hier denk ik ... gewoon filosofie mixed met logica :-) ... Oh sorry nu ik het teruglees zie ik dat ik een aanname heb gedaan ... nml deze: eenmaal gekozen BLIJFT deze beslissing ... wellicht bedoelde je het helemaal niet zo.
Beeper is een sterk stukje software, maar heeft wat mij betreft één duidelijk nadeel: je kunt er geen twee WhatsApp-accounts naast elkaar gebruiken. Ik werk met zowel een privé- als een zakelijk nummer, waarbij het zakelijke nummer via WhatsApp Business loopt.
Binnen het Apple-ecosysteem biedt ChatMate Pro hiervoor wél een goede oplossing. Met deze app kun je meerdere WhatsApp-accounts in één overzicht beheren, wat in de praktijk erg prettig en efficiënt werkt.